حقوق عرفی چیست؟

حقوق عرفی مجموعه‌ای از قوانین نانوشته هستند که بر اساس سوابق حقوقی دادگاه‌ها ایجاد شده است.

کد خبر: ۸۰۳۰۵۵

۱۶ مهر ۱۴۰۲

حقوق عرفی در موارد غیرعادی که نتیجه را نمی‌توان بر اساس قوانین فعلی یا قوانین مکتوب قانونی تعیین کرد، بر فرآیند تصمیم‌گیری تأثیر می‌گذارد. نظام قانون عرفی ایالات متحده از یک سنت بریتانیایی که در طول دوره استعمار این کشور در قرن‌های هفدهم و هجدهم به آمریکای شمالی گسترش یافته است، تکامل پیدا کرده است. حقوق عرفی در استرالیا، کانادا، هنگ کنگ، هند، نیوزلند و بریتانیا نیز اعمال می‌شوند.

نکات کلیدی

حقوق عرفی که به عنوان رویه قضایی نیز شناخته می‌شود، مجموعه‌ای از قوانین نانوشته است که بر اساس سوابق حقوقی تعیین شده در دادگاه‌ها ایجاد شده است.

حقوق عرفی از احکام و تفاسیر نهادینه شده مقامات قضایی و هیئت منصفه عمومی ناشی می‌شود.

حقوق عرفی گاهی اوقات الهام‌بخش قوانین جدیدی می‌شوند که بایستی تصویب شوند.

آشنایی با حقوق عرفی

رویه‌ای که به عنوان قاعده سابقه شناخته می‌شود، سابقه تصمیمات قضایی خاصی است که اساس ارزیابی پرونده‌های آینده را تشکیل می‌دهد. حقوق عرفی، که به عنوان رویه قضایی نیز شناخته می‌شود، بر سوابق دقیق وضعیت‌ها و قوانین مشابه متکی است زیرا هیچ نظام‌نامه حقوقی رسمی وجود ندارد که در مورد پرونده مورد نظر قابل اعمال باشد.

قاضی رئیس پرونده تعیین می‌کند که کدام سوابق در مورد آن پرونده خاص اعمال می‌شود. نمونه‌ای که توسط دادگاه‌های رده بالاتر ارائه می‌شود برای پرونده‌هایی که در دادگاه‌های رده پایین‌تر رسیدگی می‌شوند، الزام‌آور خواهد بود. این نظام باعث ارتقای ثبات و انسجام در نظام قضایی حقوقی ایالات متحده می‌شود. بااین حال، اگر سوابق منسوخ شده باشند یا پرونده فعلی تفاوت اساسی با پرونده‌های قبلی داشته باشد، دادگاه‌های رده پایین‌تر می‌توانند این رویه‌ها را اصلاح یا از آن‌ها عدول کنند. دادگاه‌های رده پایین‌تر هم‌چنین می‌توانند حکم گذشته را لغو کنند، اما این وضعیت به ندرت اتفاق می‌افتد.

حقوق عرفی در مقابل حقوق مدنی

حقوق مدنی مجموعه‌ای جامع و مدون از قوانین حقوقی است که توسط قانونگذاران ایجاد شده است. در یک نظام مدنی به وضوح مواردی را که می‌توان در دادگاه مطرح کرد، روش‌های رسیدگی به دعاوی و مجازات‌های جرم‌ها تعریف می‌شود. مراجع قضایی برای ارزیابی حقایق هر پرونده و اتخاذ تصمیمات حقوقی از شرایط مندرج در حقوق مدنی قابل اجرا استفاده می‌کنند. در حالی که حقوق مدنی به طور مرتب به روز می‌شود، هدف تدوین نظام‌نامه استاندارد ایجاد نظم و کاهش نظام‌های مغرضانه است که در آن‌ها قوانین از پرونده‌ای به پرونده‌ای دیگر به صورت متفاوت اعمال می‌شوند.

حقوق عرفی از احکام و تفاسیر نهادینه شده مقامات قضایی و هیئت منصفه عمومی ناشی می‌شود. مشابه حقوق مدنی، هدف حقوق عرفی نیز ایجاد نتایج منسجم با به کارگیری استانداردهای یکسان برای تفسیر شواهد است. در برخی موارد، رویه قضایی به سنت‌های مورد به مورد هریک از حوزه‌های قضایی بستگی دارد. در نتیجه، عناصر حقوق عرفی ممکن است بین مناطق مختلف متفاوت باشند.

ازدواج بر اساس حقوق عرفی

ازدواج بر اساس حقوق عرفی، که به عنوان ازدواج غیر تشریفاتی نیز شناخته می‌شود، چارچوب قانونی خاصی است که ممکن است به زوج‌ها اجازه دهد تا بدون ثبت رسمی ازدواج خود به عنوان ازدواج مدنی یا مذهبی، متاهل در نظر گرفته شوند. در حالی که استفاده از حقوق عرفی در این زمینه در بین ایالات متحده رایج نیست، تعدادی از ایالت‌ها وجود دارند که قوانینی برای ازدواج عرفی دارند یا در صورتی که این ازدواج واجد شرایط خاصی باشد، آن را مجاز می‌دانند:

کلرادو

آیووا

کانزاس

مونتانا

نیوهمپشایر

کارولینای جنوبی

تگزاس

تعدادی از ایالت‌ها، از جمله آلاباما، اخیراً قوانینی را که اجازه ازدواج بر اساس قانون عرفی را می‌دادند، لغو کرده‌اند.

ملاحظات ویژه

همانطور که قضات سوابق مربوط به یک پرونده را ارائه می‌کنند، می‌توانند معیارهایی را که هیئت منصفه برای تفسیر یک پرونده استفاده می‌کند به طور قابل توجهی تحت تأثیر قرار دهند. در گذشته، سنت‌های حقوق عرفی منجر به سلب قدرت و به حاشیه رانده شدن ناعادلانه گروه‌های خاص شده‌اند. تصمیمات گذشته خواه منسوخ و یا مغرضانه باشند، تا زمانی که تغییرات اجتماعی یک نهاد قضایی را وادار به لغو سوابق نکند، همچنان به شکل‌دهی به احکام آینده ادامه می‌دهند.

این نظام تا زمانی که افکار عمومی یا قانون مدنی تفسیر قانون عرفی را تغییر ندهند، دستیابی احزاب به حاشیه رانده شده را به احکام مساعد دشوار می‌سازد. فمینیست‌ها در قرن 19 و اوایل قرن 20 که برای حقوق زنان مبارزه می‌کردند اغلب با چنین مشکلاتی روبرو بودند. به‌عنوان مثال، در حقوق عرفی انگلستان تا اواخر دهه 1970 این باور وجود داشت که هنگام طلاق زوج‌ها، پدران - به جای مادران - حق حضانت فرزندان را در دست خواهند داشت، تعصبی که در واقع زنان را در دام ازدواج نگه می‌داشت.

نمونه‌ای از حقوق عرفی

گاه به گاه، حقوق عرفی مبنایی را برای نگارش قوانین جدید فراهم می‌کند. به‌عنوان مثال، در حقوق عرفی بریتانیا مدت‌هاست که جرمی به عنوان «تجاوز به عفت عمومی» وجود داشته است. در دهه گذشته، مقامات از این قانون رایج باستانی برای تعقیب یک نوع مزاحمت جدید به نام upskirting استفاده کرده‌اند: اقدامی که در آن با چسباندن دوربین در بین پاهای یک فرد، بدون رضایت یا اطلاع او، از اندام خصوصی او برای ارضای جنسی یا تحقیر یا ناراحتی عکس‌برداری یا فیلم‌برداری می‌شود.

در فوریه 2019، پارلمان بریتانیا قانون نظربارگی (جرایم) را تصویب کرد که این فعالیت را به طور رسمی جرم می‌شناسد و مجازات دو سال زندان و امکان قرار گرفتن فرد محکوم در فهرست مجرمان جنسی را به همراه دارد.

تعریف ساده حقوق عرفی چیست؟

حقوق عرفی مجموعه‌ای از قوانین نانوشته است که بر اساس سوابق حقوقی تعیین شده توسط دادگاه‌ها ایجاد شده است.

آیا حقوق عرفی هم‌چنان استفاده می‌شود؟

امروزه ایالات متحده تحت یک نظام دوگانه حقوق عرفی و مدنی عمل می‌کند. به‌عنوان مثال، دادگاه‌ها بر اساس حقوق عرفی عمل می‌کنند.

نمونه‌ای از حقوق عرفی چیست؟

مفهوم ازدواج عرفی که در صورت برآورده شدن برخی شرایط لازم حقوقی مشابه با حقوق زوجین دارای گواهی ازدواج رسمی را به زوجینی اعطا می‌کند که به صورت رسمی با یکدیگر ازدواج نکرده‌اند، یکی از مصادیق حقوق عرفی امروزی است.

چرا حقوق عرفی مهم است؟

حقوق عرفی تاکیدی بر رویه قضایی دارد و در عین حال آزادی عمل نسبی برای تفسیر رویه‌ها باقی می‌گذارد. ارزش یک نظام عرفی در این است که با استفاده از آن می‌توان قوانین را به شرایطی که در زمان تدورن حقوق مدنی توسط قانونگذار نادیده گرفته شده‌اند، تطبیق داد.

حقوق عرفی انگلستان چیست؟

حقوق عرفی ایالات متحده از انگلستان قرون وسطایی سرچشمه می‌گیرد، بااین حال، امروزه هر دو کشور ایالات متحده و بریتانیا تحت یک نظام دوگانه حقوق عرفی و مدنی عمل می‌کنند.