طرح جهش تولید گاز در امارات

شرکت ملی گاز شارجه امارات قصد دارد به گسترش اکتشاف و توسعه میادین گازی جدیدی دست بزند که می‌ تواند به جهش تولید گاز این کشور و قطع وابستگی به قطر منتهی شود.

کد خبر: ۵۹۶۲۰۴

۱۴ دی ۱۴۰۰

به گزارش اقتصاد آنلاین به نقل از دنیای‌اقتصاد، سایمون واتکینز، نویسنده وب‌سایت اویل‌پرایس در جدیدترین مقاله خود به برنامه گسترده امارات برای بخش صنعتی و بالاخص گازی پرداخته و می‌گوید که این کشور در تلاش برای قطع وابستگی شبکه برق خود به گاز قطر است. امارات همچنین برنامه های بلندمدتی برای حضور جدی تر در بازار گاز و پتروشیمی دارد. این برنامه اماراتی ها از منظر ژئوپلیتیک، با استراتژی آمریکا در منطقه برای جلوگیری از نفوذ چین و روسیه مطابقت دارد. با کاهش وابستگی شبکه برق امارات، مهم‌ترین متحد آمریکا در منطقه به گاز قطر؛ واشنگتن با خیالی آسوده تر می‌تواند دوحه را به دلیل نزدیک‌شدن به چین و متحدانی مانند پاکستان، ایران و روسیه تحت‌فشار قرار دهد.

امارات در مسیر افزایش تولید گاز

سایمون واتکینز، نویسنده اویل‌پرایس می‌گوید که سنگ بنای استراتژی ایالات‌متحده برای مقابله با نفوذ فزاینده چین و روسیه در سراسر خاورمیانه، کماکان توافق عادی سازی روابط میان امارات و اسرائیل است. این امر از یک‌سو به آمریکا کنترل بیشتری بر جریان نفت منطقه می‌دهد و فرصتی را به‌وجود می آورد تا ایالات‌متحده بتواند عربستان را بیش از پیش تقویت کند.

با توجه به آنکه صنعت نفت با جابه‌جایی پول‌های هنگفت، نفتکش‌ها، تجهیزات عملیاتی، فناوری و پرسنل است، آمریکا و متحدانش به این بهانه فرصت آن را پیدا می کنند تا فعالیت‌های اطلاعاتی خود در منطقه را افزایش دهند.  امارات‌متحده‌عربی، از یک‌سو در کانون این اقدامات منطقه ای قرار دارد و از سوی دیگر نیز به‌دنبال افزایش تولید نفت‌خام از امیرنشین ابوظبی و ایجاد یک منطقه ذخیره سازی امن در بندر فجیره است که تنگه هرمز را با وجود حساسیت های سیاسی دور می‌زند.

هفته گذشته شاهد آن بودیم که شارجه یکی دیگر از امیرنشین های تشکیل‌دهنده امارات، پیشنهاد راه اندازی یک دور مناقصه برای کشف گاز و میعانات گازی در دریا را اعلام کرد. اویل‌پرایس به نقل از منابع دولتی در ابوظبی می‌گوید که مناقصه بلوک B شارجه قرار است در اوایل سال۲۰۲۳ به‌صورت رسمی آغاز شود، هرچند ممکن است در اواخر۲۰۲۲ انجام شود.

پس از نخستین مناقصه در سال۲۰۱۹، بلوک B گازی شارجه که به طور مشترک تحت‌کنترل شرکت انی ایتالیا (ENI) و شرکت ملی نفت شارجه (SNOC) اداره می‌شود. این ۲ شرکت در اواخر سال۲۰۲۰، مخزن ماهانی را کشف کردند و پس از نخستین حفاری ها مشخص شد که می‌توان از این میدان روزانه ۴/ ۱‌میلیون مترمکعب گاز طبیعی استخراج کرد. همچنین تولید از چاه گازی ماهانی–۱ در سال‌جاری آغاز شد، اما هیچ اطلاعات دقیقی از حجم تولید منتشر نشده است. البته شرکت ملی نفت شارجه اعلام کرد که به‌منظور جمع آوری داده ها و ترسیم پتانسیل کامل مخزن، تولید از ماهانی–۱ را در سطحی پایین‌تر از ۴/ ۱‌میلیون مترمکعب در روز ادامه می‌دهد.

همچنین طبق اعلام شرکت ملی نفت شارجه، حفاری های جدیدی با همکاری شرکت انی در مناطق A و C که میادین خشکی هستند، قرار است در‌ ماه ژانویه انجام شود. این شرکت‌ها قرار است ۲ حلقه چاه جدید در این مناطق حفاری کنند و طرف اماراتی هفته گذشته اعلام کرد که داده های ناشی از لرزه نگاری اولیه، ذخایر قابل توجهی را نشان می‌دهد که تولید و توسعه آنها بسیار مقرون‌به‌صرفه و اقتصادی خواهد بود.

طرح بلندپروازانه توسعه بخش صنعتی گاز و پتروشیمی

این طرح‌ها برای توسعه پتانسیل تولید گاز شارجه، بخشی از یک ابتکار کلی در سراسر امارات برای افزایش تولید گاز و توسعه میادین بالقوه است. روندی که با کشف عظیم گازی سال۲۰۲۰ در جبل‌علی سرعت دوچندانی گرفت. بر اساس اظهارات شرکت‌های توسعه‌دهنده سایت – شرکت ملی نفت ابوظبی (ادنوک/ ADNOC) و اداره تامین دبی (DSA) – این میدان حدود ۲/ ۲‌تریلیون مترمکعب گاز در مساحتی ۵‌هزار کیلومتر‌مربعی بین ابوظبی و دبی ذخیره دارد.

خودکفایی در گاز، هدف امارات‌متحده‌عربی است. این کشور قصد دارد به‌عنوان بخشی از طرح گسترده برنامه ۳۰۰‌میلیارد درهمی (۸۱ میلیارد دلاری) خود، سهم بخش صنعتی این کشور را از ۱۳۳‌میلیارد درهم کنونی به ۳۰۰‌میلیارد درهم برساند. این هدف، بخشی از برنامه بزرگ‌تر اقتصادی ۲۰۳۱-۲۰۲۱ امارات است و قرار است در این بازه زمانی ۱۰ ساله، ۱۳ هزار و ۵۰۰ شرکت صنعتی در بخش‌‌هایی مانند تولید صنعتی، ساخت وساز، برق، گاز و معدن تاسیس شوند.

خودکفایی گازی همچنین امارات را در موقعیتی قرار می‌دهد که بتواند یک صنعت پتروشیمی گسترده و استراتژیک را ایجاد کرده و به صادرکننده محصولات پتروشیمی بدل گردد. همچنین توسعه بخش گازی، از وابستگی به قطر برای تامین گاز موردنیاز شبکه برق امارات جلوگیری می کند.

امارات و واشنگتن به‌دنبال فشار بیشتر بر قطر

به گفته تحلیلگر اویل‌پرایس، این اقدام امارات به واشنگتن که همچنان از پایگاه هوایی العدید قطر به‌عنوان مقر عملیاتی ستاد فرماندهی مرکزی ایالات‌متحده آمریکا (سنتکام) استفاده می کند، فرصت آن را می‌دهد که فشار بیشتری به دوحه وارد کند تا از همسویی کامل با چین و روسیه خودداری کند. کاهش حضور نیروهای نظامی آمریکا در زمان ترامپ، باعث شده تا مبارزه مداومی که برای نفوذ در سراسر خاورمیانه در جریان بود، اکنون وارد فاز جدیدی شود.

ابوظبی نیز به رغم تنش زدایی نسبی روابط با دوحه، ترجیح می‌دهد تا وابستگی خود را به گاز این کشور را قطع کند تا فرصت بهتری برای اعمال فشار بر قطر فراهم شود.  آن‌گونه که به‌نظر می‌رسد، روابط میان قطر و چین در ماه های اخیر با مجموعه ای از قراردادهای تجاری که برجسته ترین آنها برای تامین گاز طبیعی مایع موردنیاز پکن بود، عمیق تر از گذشته شده است. جدیدترین همکاری گازی چین و قطر، در اوایل ‌ماه جاری رونمایی شد و طبق قراردادی بلندمدت، شرکت قطر انرژی برای تامین گاز طبیعی گوانگدونگ انرژی‌گروپ چین، تا سال ۲۰۳۴ سالانه یک میلیون تن LNG به این کشور ارسال می کند. پیش تر نیز قطر قراردادهای بلندمدت دیگری برای تامین LNG چین امضا کرده بود.

گفتنی است که قطر پیش تر با پاکستان که متحد ایران، چین و روسیه در منطقه محسوب می‌شود نیز یک قرارداد تامینLNG ۱۰‌ساله به‌منظور تامین سالانه ۳ میلیون تن گاز طبیعی مایع به بنادر مختلف این کشور امضا کرده است. دوحه همچنین گاز موردنیاز بنگلادش، دیگر متحد چین و پاکستان را نیز تامین می کند.

در چنین شرایطی، رفتار تهاجمی قطر در حمایت از گروه های اسلام گرای سنی افراطی مانند اخوان‌المسلمین در سراسر منطقه باعث شد تا عربستان‌سعودی، امارات‌متحده‌عربی و دیگر متحدان عرب آنها، از ژوئن ۲۰۱۷ تا ژانویه ۲۰۲۱ قطر را تحت محاصره اقتصادی بی‌سابقه ای قرار دهند. با این وجود در تمامی این مدت، امارات گاز موردنیاز برای تولید برق خود را از طریق خط‌لوله دلفین از قطر وارد می کرد.  حالا با توسعه بخش گازی، امارات می‌تواند به یک قدرت منطقه ای بدل شود که در صورت تحقق برنامه های اقتصادی و صنعتی مدنظرش، از هر نظر در سطحی مشابه یا بالاتر از دیگر رقبای منطقه ای خود قرار گیرد.

امارات با اکتشافات جدید و افزایش تولید چشمگیری که برای آن خیز برداشته، می‌تواند تهدیدکننده جدی سهم قطر در بازار گاز باشد.  هر چند که طبق گفته شرکت بی پی، تولید گاز امارات در سال۲۰۲۰ کمتر از نصف تولید گاز قطر یا عربستان‌سعودی بوده است و پس از ایران و این ۲ کشور عربی جنوب خلیج‌فارس در رتبه چهارم تولیدکنندگان خاورمیانه قرار گرفته است.

امارات‌متحده‌عربی همچنین قصد دارد در کنار توسعه صنعت گاز که قرار است برق موردنیاز صنایع جدید این کشور را تامین کند، صنعت پتروشیمی خود را هم به شکل گسترده ای توسعه دهد و به یک بازیگر کلیدی در بازار پتروشیمی بدل شود.