جنگ ستارگان؛ رؤیا یا حقیقت؟

«دونالد ترامپ» جمعه شب بعد از امضای بودجه دفاعی جدید امریکا برای سال 2020 که بخشی از آن به تشکیل ارتش فضایی اختصاص داشت، به یکی از پایگاه‌های ارتش امریکا در حومه واشنگتن رفت و قانون مربوط به تشکیل «ارتش فضایی» را امضا کرد.

کد خبر: ۴۰۳۶۸۶

۰۱ دی ۱۳۹۸

به گزارش اقتصادآنلاین به نقل از ایران، او در سخنان خود در این مراسم با اشاره به اینکه بعد از 70 سال قوای جدیدی به ارتش امریکا افزوده می‌شود، ارتش فضایی را به‌عنوان قوای ششم امریکا بعد از نیروی زمینی، نیروی هوایی، نیروی دریایی، تفنگداران دریایی و گارد ساحلی معرفی و تأکید کرد:«قرار است اتفاقات زیادی در فضا رخ بدهد.» اما چه اتفاقاتی؟ آیا بعد از رویارویی‎های نظامی در دریاها و روی زمین، باید بسان فیلم‎های علمی – تخیلی، منتظر نبرد قدرت‎ها در آسمان‎ها باشیم؟ و آیا جهان آماده نبردهای فضایی هست؟

از سال 1966 که سریال تلویزیونی «پیشتازان فضا» (سفر ستاره‎ای)جهانیان را مسحور قلمروهایی کرد که آن سوی آسمان آبی وجود دارند، 53سال می‎گذرد. اما اگر تنها نیم قرن پیش، سفر کردن به فضا برای مردم چیزی همانند افسانه بود، امروز همان فضا تبدیل به قلمروی جدیدی برای قدرت‎های جهانی و رقابت‎هایشان شده‎است و درواقع «دونالد ترامپ» وجود چنین نبردی را آشکار کرده‎است. شروع این نبرد به دهه‎ها قبل باز می‎گردد؛ به زمانی که امریکا می‎دید اتحاد جماهیر شوروی که اکنون در مساحتی کوچک‎تر، روسیه نام گرفته است، رکورد سفر اولین انسان به فضا توسط «یوری گاگارین» را به‌نام خود به ثبت رسانده است و نمی‎خواست رکورد دیگری را به رقیب واگذار کند. بنابراین درست از همان زمان که سریال‎هایی همچون «پیشتازان فضا» و «جنگ ستارگان» در کارخانه‎های رؤیابافی هالیوود در حال ساخت و ارائه بود، به فتح آسمان ‎اندیشید. اما همزمان با امریکا، روسیه هم به رؤیاهای خود در آسمان‎ها ادامه داد. این رؤیا بافی‎ها به امریکا و روسیه محدود نشد و چین نیز بسیار دیرتر از آنها اما با عزمی راسخ به این نتیجه رسید که اژدهای زرد شایستگی پرواز در فضای بیکران را دارد. به جز این سه، اخیراً هند نیز در ابعادی کوچک‎تر وارد این بازی شده‎است و هر چهار کشور اکنون به جز ماهواره‎های مخابراتی که امری عادی در جهان محسوب می‎شود، به‌دنبال فنا‎وری‎هایی برای جنگ‎های احتمالی که می‎توانند در فضا رخ دهند، هستند.

«تاد هریسون» رئیس میز امنیت فضایی در اندیشکده «مرکز مطالعات استراتژیک و بین‎المللی» (CSIS) می‎گوید: «در حال حاضر خبری از جنگ جهانی سوم نیست و صحبت از جنگی که جهان را به نابودی بکشد، وجود ندارد. اما در زیر این پوسته آرامش که در آن کشورها خود را مقید به محدودیت‎های رفتاری می‎بینند، شاهد افزایش تحرکات آنها در نظامی‎گری در آسمان هستیم. اما در این بین به نظر می‎رسد امریکا نسبت به رقبای خود توان کمتری دارد. تشکیل ارتش فضایی نیز با همین هدف صورت گرفته است تا امریکا نیز با آماده‌سازی خود در این عرصه، صاحب قدرت بازدارندگی شود.»

چین و روسیه چه می‎گویند؟

البته نگرانی امریکا در این خصوص بی مورد نیست. به گزارش «فرانس‎پرس» چین از سال 2007  توان ساقط کردن ماهواره‎ها را با موشک‎هایی که روی زمین مستقر کرده است، دارد. این کشور از دو سال قبل نیز در حال ساخت سامانه‎ای با فناوری‎های پیشرفته است که شامل سلاح موشکی ضد ماهواره، سلاح لیزری، دستگاه‌های تولید‌کننده پارازیت برای ماهواره‌ها و ماهواره‌های نظامی است. این سامانه چین را صاحب برتری جدی نسبت به رقبای خود در فضا می‎کند. چین که از اواسط دهه 1990 میلادی تحقیقات هوافضای خود را آغاز کرده‎است، در کمتر از دو دهه به این توان قابل توجه دست یافته‎است. این کشور پیشتر در سال 2014 نیز اولین وسیله نقلیه مافوق صوت خود را ساخته و با موفقیت آزمایش کرده‎بود و بعد از امریکا و روسیه سومین کشوری شناخته شد که به این فناوری رسیده است. چین همچنین از سال 2016 رسته جدیدی در ارتش خود تحت عنوان «یگان پشتیبانی استراتژیک» تأسیس کرد که در عملیات‎های جنگی ارتش این کشور در فضا و اینترنت کمک می‎کند. اهداف این یگان عبارت است از ایجاد و نگهداری زیربنای امنیت فضایی، جمع‌آوری اطلاعات و رصد فضایی و نیز تأمین کارتوگرافی و ناوبری.

این در حالی است که روسیه نیز از پا ننشسته است. پس از شنیده شدن اولین زمزمه‎های علاقه‎مندی «دونالد ترامپ» به تشکیل ارتش فضایی، بهار امسال «ولادیمیر پوتین» پیشدستی کرد و دستور تأسیس نیروی فضایی روسیه را صادر کرد. این نهاد زیرمجموعه نیروی هوایی روسیه است. رئیس‎جمهوری روسیه پس از امضای این فرمان، تأکید کرد، علت اصلی تصمیم او برای تأسیس نیروی فضایی، خارج شدن امریکا از معاهده منع موشک‌های با برد کوتاه و متوسط بوده است. نیروی فضایی روسیه تلاش‎های خود را روی روش‌های مقابله با سلاح‌های دارای سرعت مافوق صوت، متمرکز کرده‎است. هدفی که فعلاً برای آن اعلام شده اما ممکن است در آینده مسئولیت‎های بیشتری به آن سپرده شود.

جهان آماده باشد یا نه؟

احتمالا مردم جهان با شنیدن عبارت‎هایی نظیر «ارتش فضایی» و تمایل کشورها به تشکیل چنین واحدهایی در ارتش خود، به «جنگ ستارگان» فکر می‎کنند و می‎اندیشند، این نبردها به درد فیلم‎های سینمایی می‎خورد و هرگز شکل نخواهد گرفت. اما «مایکل اشمیت»، استاد دانشگاه «اکستر» در انگلیس نظری دیگر دارد و معتقد است جهان باید خود را آماده چنین نبردهایی که اکنون تخیلی می‎پندارد، شود. او می‎گوید: «وقوع جنگ فضایی بین کشورهایی که دارای فناوری برتری هستند، اجتناب‌ناپذیر است. زیرا همین امروز می‎بینیم که نظامیان این کشورها چگونه در همه عرصه‎ها ولو با ماهواره‎های مخابراتی و اطلاعاتی با هم مقابله می‎کنند. بنابراین درگیری‎های آتی به فضا کشیده خواهد شد.»