راهکارهای یک اقتصاددان برای افزایش بازدهی بودجه98

عملیاتی بودن بودجه و گام برداشتن به سمت کاهش هزینه ها و حذف بخش های غیرضروری، رویکردی است که رئیس جمهوری بارها به آن تاکید کرده است؛ موضوعی که نگاه کارشناسان اقتصادی را نیز به لایحه بودجه 98 معوطف کرده و آنها نیز به این موضوع صحه گذاشته و معتقدند خروجی بودجه باید بر مبنای گرایش بخشی و تعادل منطقه ای باشد.

کد خبر: ۳۲۴۷۳۵

۰۵ دی ۱۳۹۷

به گزارش اقتصادآنلاین به نقل از ایرنا، رئیس جمهوری دیروز(سه شنبه) هنگام تقدیم لایحه بودجه 98 به مجلس شورای اسلامی گفت: بودجه با توجه به پیش بینی درآمدها و نیاز به انضباط بودجه ای و کاهش هزینه ها تنظیم شده و بر حمایت از معیشت مردم، ارائه خدمات ضروری اجتماعی از جمله در زمینه امنیت، سلامت، آموزش و حفظ تولید و اشتغال و افزایش شفافیت تاکید دارد؛ بودجه ای دو سقفی که به گفته حسن روحانی، در سقف نخست چهار هزار و 700 هزار میلیارد تومان و در سقف دوم تا 20 هزار میلیارد تومان دیگر در صورت کسب منابع جدید خواهد بود.
در این میان یکی از مسائل مهمی که در تنظیم بودجه 98 تاکید و لحاظ شده، گام برداشتن به سمت کاهش هزینه های دولت، افزایش بازدهی و دستیابی به توسعه اقتصادی است.
در این رابطه معاون اول رئیس جمهوری در آیین رونمائی از 10 طرح فناورانه جهاد دانشگاهی تصریح کرد که ده ها دستگاه موازی در کشور ایجاد و همه بودجه بگیر دولت شده اند در حالی که کشور و بودجه تحمل این همه دستگاه موازی را ندارد.
وی همچنین تاکید کرد که براساس دستور رهبر معظم انقلاب مقرر شد بودجه سال 98 براساس شرایط تحریمی کشور مورد توجه قرار گیرد و این در بودجه سال آینده در مسیر خلق توسعه حرکت شود.

** تحمیل پروژه با لابی سیاسی به بودجه
در این زمینه، استاد اقتصاد دانشگاه های تهران بر ضرورت حذف هزینه های زائد در بخش بودجه جاری کشور و تدوین یک راهبرد بلندمدت در هزینه کرد مناسب اعتبارات تاکید کرد و گفت: برخی از پروژه ها با لابی های سیاسی به بودجه تحمیل می شود که باید حذف شود.
«عبدالمجید شیخی» ضرورت داشتن نگرش بخشی و در عین حال تعادل منطقه ای در تدوین پروژه ها بر مبنای بودجه 98 را مورد اشاره قرار داد و افزود: برخی از پروژه ها به نبود تعادل منطقه ای منجر می شود که باید در کنار مخارج تشریفاتی حذف شده و سرانه هزینه ها کاهش یابد.
در این رابطه می توان به سخنان اسحاق جهانگیری معاون اول رئیس جمهوری اشاره کرد که گفته بود، برخی با نفوذی که در ریاست جمهوری، سازمان برنامه و بودجه یا مجلس داشتند امروز تبدیل به عضوی از بودجه کشور شده اند.
این کارشناس اقتصادی با انتقاد از فربه شدن بخش هایی از دولت در دستگاه های اجرایی، به واحدهای مطالعاتی در نهادها اشاره و تصریح کرد: این واحدها نه تنها نخبه پرور و نخبه نگهدار نیستند بلکه هزینه های گزافی به دولت تحمیل می کنند.
اشاره وی به سخنان معاون اول رئیس جمهوری است که گفته «بودجه دولت به گوشت قربانی تبدیل شده است و هر کس مرکز مطالعاتی، دانشگاهی یا کاری دارد از بودجه دولتی استفاده می کند.»

** فرآیند طولانی تهیه و اجرای بودجه
این اقتصاددان با بیان اینکه بسیاری از فرآیندها در تهیه و اجرای بودجه طولانی است، گفت: در نظام اداری، فرآیندها اصلاح نشده است؛ در مسیر طولانی این فرآیندها، گره های فراوان وجود دارد و عوامل کارساز، کارایی پایین دارند.
وی همچنین پیشنهاد داد دولت خدمات کم هزینه را ترویج و آنها را جایگزین کند در عین حالی که لازم است نظام هایی با کارایی کم اصلاح شود.
به گفته این استاد دانشگاه، نظام هایی با کارایی پایین در بدنه دستگاه های اجرایی سرانه هزینه های دولت را بالا برده است.
شیخی درباره یارانه های پنهان نیز معتقد است به دلیل نبود عدالت محوری، بخشی از هدفمندی یارانه ها به جای هزینه کرد در تامین رفاه اجتماعی، خرج افراد پولدار می شود.
وی، نبود تعادل های منطقه ای را عامل نفوذ نمایندگان و ایجاد اختلال در برنامه های دولت بیان و تصریح کرد: این مساله سبب ماندن طرح های نیمه تمام روی دست دولت می شود.

** ضرورت اجرای الگوی راهبرد توسعه روستایی در بودجه
این کارشناس اقتصادی همچنین بر ضرورت اجرای الگوی راهبرد توسعه روستایی در بودجه تاکید کرد و گفت: با توجه به اظهارات وزیر کشور مبنی بر اینکه برای رفع سکونت گاه های غیررسمی و حواشی شهرها باید فکری کرد، لازم است الگوی خوشه های تولیدی با محور کشاورزی در روستاها مستقر شود.
این اقتصاددان افزود: مصیبت بزرگ زندگی صنعتی امروزه در کشورها، مساله ای به نام ازدحام بودجه در جوامع شهری است که 80 درصد بودجه اعم از دولتی، شبه دولتی و بنگاه ها و موسسه های دولتی را می بلعد.
شیخی گفت: اگر قطب های توسعه روستا - کشاورزی در کشور ایجاد شود معضل بزرگ ازدحام نیز برطرف خواهد شد.
وی در عین حال این نکته را هم تاکید کرد که «سیاست های ولنگار وارداتی ناشی از الگوی غلط مصرفی زندگی شهری است و از پدیده ازدحام ناشی می شود.»