اعلام طراحی بسته صادراتی جدید کشور
![اعلام طراحی بسته صادراتی جدید کشور اعلام طراحی بسته صادراتی جدید کشور](/files/fa/news/1398/5/14/452570_649.jpg)
چرا ایران نمیتواند صادرکننده باشد؟ در حالی که این روزها صحبت از افزایش صادرات میشود و همه، درآمدهای صادراتی را جایگزین درآمدهای نفتی میدانند عواملی باعث شده که ایران نتواند به یک صادرکننده بزرگ حتی در خاورمیانه تبدیل شود.
به گزارش اقتصادآنلاین به نقل از ایران، اولین چالش در حوزه صادرات نداشتن شرکتهای صادراتی قدرتمند است که کالاهای موجود را صادر کنند.
دومین چالش که بشدت بر روند صادرات کشور اثر منفی گذاشته این است که تولیدات ما در مقیاس صادراتی نیست.
سومین چالش این است که تعداد اقلام صادراتی کشور شفاف و روشن نیست و بعضاً دیده شده صادرکنندگان نمیدانند در کدام کالاها مزیت صادراتی داریم.
محمدرضا مودودی سرپرست سازمان توسعه تجارت درباره اینکه چرا ایران صادرکننده نشده آماری داد که بسیار قابل تأمل است. وی گفت که «ما بیش از 8 هزار قلم کالای صادراتی داریم که تنها 130 قلم کالا(1.625 درصد یا کمتر از 2 درصد) صادر میشود. با این توضیح 130 قلم کالا نزدیک به 37 میلیارد دلار صادرات ما را تشکیل میدهد. به عبارت دیگر، 85 درصد کالاها بالای 50 میلیون دلار صادرات کشور را بر عهده دارند و مابقی ارز صادراتیشان حدود
10 میلیون دلار است.» مودودی تأکید کرد که «سرمایهگذاری درستی در صادرات نشده و همین بیتوجهی باعث شده که تنوع صادراتی نداشته باشیم.»
سطح تکنولوژی مربوط به سال 1998
چهارمین چالش که صادرات کشور را تحتالشعاع قرار داده و سرپرست سازمان توسعه تجارت هم به آن پرداخت، نفوذ پایین سطح تکنولوژی است.
سرپرست سازمان توسعه تجارت در گفتوگویی که با «ایران» داشت، ادامه داد: «سطح نفوذ تکنولوژی در محصولات صادراتی ما پایین است، به گونهای که سطح محصولات صادراتی هایتک ما در سال 2018 از متوسط سطح تکنولوژی صادراتی دنیا نسبت به 20 سال پیش یعنی سال 1998 کمتر است.» وی با بیان اینکه اگر محصولات صادراتی پتروشیمی و فولاد نبود سطح تکنولوژی صادراتی کشور بسیار پایینتر آمده بود، خاطرنشان کرد که «محصولات پتروشیمی و فولاد هم در زمره صنایع هایتک نیستند و فناوری آنها متوسط است. این در حالی است که در سایر کالاهای صادراتی شاهد دانش فنی پیچیدهای نیستیم.»
مودودی در ادامه به برخی از کالاهای صادراتی اشاره کرد که دانش فنی پیچیدهای ندارند مانند ماکارونی، لبنیات، رب و...از اینرو اگر همین رویه ادامه پیدا کند، امکان صادرات به 15 کشور همسایه هم مقدور نیست.
بازار عراق را از دست ندهیم
وی نگران از دست دادن بازار عراق هم هست. سرپرست سازمان توسعه تجارت اذعان داشت که «در حال حاضر میزان صادرات ما به عراق 12 میلیارد دلار است. اگر این کشور بهسمت ایجاد خط تولید کارخانههایی چون رب، لبنیات و ماکارونی برود دیگر نمیتوان به این کشور صادرات داشت. بههمین دلیل برای حضور طولانی مدت در بازار کشورهای مختلف باید فناوری های تک را در تولیدات خود بالا ببریم تا مقاصد صادراتی ما نتوانند براحتی محصولات خود را جایگزین کنند.»
پنجمین مشکل در حوزه صادرات که برخی از صادرکنندگان به آن پرداختند، نداشتن صادرکننده توانمند است. برخی از صادرکنندگان به بازارهای صادراتی بهصورت کوتاه مدت نگاه میکنند و هدفگذاری برای ارتقای صادرات خود ندارند.
لشکر شکست خورده
سرپرست سازمان توسعه تجارت گفت که «ما 80 شرکت صادراتی داریم که بالای 50 میلیون دلار صادرات را انجام میدهند. این صادرکنندگان در مجموع 30 میلیارد دلار صادرات دارند که 65 درصد صادرات کل کشور را شامل میشود. اکثر محصولات صادراتی 80 شرکت مربوط به پتروشیمی، فولاد و از این دست صنایع است. در این میان 450 شرکت صادراتی دیگر هم وجود دارد که بیش از 10 میلیون دلار صادرات دارند.» این اعداد و ارقام نشان میدهد که 10 هزار صادرکننده ایرانی نتوانستند بخوبی در اقتصاد ایران و صادرات کالاهای وطنی نقش آفرینی کنند و عملاً لشکر 450 نفره صادرکنندگان در میانههای راه مانده است. در نزدیکی ما کشور ترکیه است که 1700 شرکت بالای 10 میلیون دلار صادرات دارد. این در حالی است که اقلام صادراتی آنها زیاد نیست.
چگونه در صادرات موفق شویم
سرپرست سازمان توسعه تجارت خاطرنشان کرد که «اگر میخواهیم در صادرات به جایگاهی برسیم، باید 100 قلم کالای صادراتی را تعیین کنیم و حجم صادرات این کالاها را دو برابر کنیم، در غیر این صورت در آینده هیچ حرفی برای گفتن نخواهیم داشت. در مقطع حاضر با رکود ساخت و ساز، میتوان محصولات ساختمانی مانند سیمان، گچ و... را صادر کرد.»
دعوت از تجار
برگزاری نمایشگاه در بازارهای هدف صادراتی و دعوت از تجار کشورهای همسایه هم از دیگر موضوعاتی است که سازمان توسعه تجارت در آیندهای نزدیک با همکاری بخش خصوصی آن را اجرایی میکند.
توسعه گردشگری
سرپرست سازمان توسعه تجارت اظهارداشت که «یکی از کارهای مهمی که در بسته درآمد ارزی کشور دیده شده و میتواند مانند صادرات منجر به کسب ارز شود، احیای برند ملی گردشگری ایران است. با ورود گردشگران خارجی به کشور بخصوص گردشگری سلامت میتوان در این حوزه به موفقیتهای خوبی دست یافت.» وی گفت از تمام اتحادیهها، انجمنها و اتاقهای بازرگانی میخواهیم که برای شناسایی بازارهای جدید و تسهیل ورود به آن با دولت همکاری کنند.»
بسته صادراتی ایران
سرپرست سازمان توسعه تجارت با بیان اینکه پتانسیلهای صادراتی ایران در حال بررسی است، تصریح کرد: «دولت در حال برنامهریزی برای افزایش صادرات کشور است، این برنامهریزی جدید در مورد کالاهایی است که در گذشته رشد صادرات داشتند، مانند لوازم خانگی. در این میان برای رونق صادرات قرار است سیاستهای ارزی تعدیل شود و از طرفی قرارداد تعرفههای ترجیحی با جدیت بیشتری دنبال شود، استفاده از ظرفیت مناطق آزاد و ویژه هم از دیگر مسائلی است که در برنامه افزایش صادرات کشور، مدنظر قرار خواهد گرفت.»
سرپرست سازمان توسعه تجارت خاطرنشان کرد که «صادرات در آینده شکل و شمایل جدیدی به خود خواهد گرفت. ما قصد داریم در آیندهای نزدیک به سمت صادرات موسیقی در قالب کنسرت، انیمیشن، نقاشی در حوزه ایجاد گالری، مجسمه سازی، مهندس، پزشک، ورزشکار و... حرکت کنیم. تمام مشاغل عنوان شده توانایی ایجاد درآمد ارزی را برای کشور دارند.»